Anh và EU thống nhất dự thảo thoả thuận về Brexit

Trong thông cáo báo chí chính thức của Văn phòng Thủ tướng Anh thể hiện: Các nhà đàm phán Anh và Liên minh Châu Âu đã đạt được sự thống nhất kỹ thuật về một bản dự thảo thỏa thuận Brexit.

Theo kế hoạch, ngay trong tối 13/11 (theo giờ Anh), Thủ tướng Anh Theresa May gặp từng Bộ trưởng trong Chính phủ để thảo luận vấn đề này trước khi tiến hành phiên họp Hội đồng Bộ trưởng, nhằm thông qua dự thảo thỏa thuận Brexit vào chiều ngày 14/11.

Nếu được Chính phủ Anh thông qua, dự thảo thỏa thuận này tiếp theo sẽ được trình lên Nghị viện Anh để phê chuẩn, chậm nhất là trước cuối năm nay. Đây được coi là bước ngoặt lịch sử trong quá trình đàm phán cam go kéo dài của London.

Những ngày qua, báo chí tại Châu Âu dẫn nhiều nguồn tin ngoại giao tại Brussels cho biết, hai phía Liên minh Châu Âu và Anh đã tiến đến những bước cuối cùng để đồng ý về một dự thảo thỏa thuận Brexit sau khi có các bước tiến đáng kể trong vấn đề biên giới Bắc Ireland.

Văn phòng Thủ tướng Anh Theresa May cho biết các nhà đàm phán đã đạt dự thảo thoả thuận Brexit. Ảnh NBC.

Đa số nhận định, nội dung thỏa thuận Brexit vừa đạt được xoay quanh ưu tiên giữ toàn bộ Vương quốc Anh ở lại trong liên minh thuế quan Châu Âu trong một thời gian quá độ nữa, chứ không chỉ riêng một mình vùng đất Bắc Ireland thuộc Anh.

Ngay sau khi có thông cáo từ Chính phủ Anh, các đảng đối lập và các phe phản đối chiến lược Brexit của bà Theresa May tại Anh đã đưa ra phản ứng. Lãnh đạo Công đảng Jeremy Corbyn tuyên bố sẽ phải xem xét kỹ lưỡng chi tiết của dự thảo thỏa thuận Brexit, đồng thời ngỏ ý rằng, thỏa thuận này nhiều khả năng không có lợi cho Vương quốc Anh.

Cựu Ngoại trưởng Anh Boris Johnson, người ủng hộ đường lối Brexit cứng rắn, cũng đã lập tức lên tiếng chỉ trích Chính phủ Anh và cho rằng thỏa thuận này đã đi chệch hướng quá nhiều, dù thừa nhận chưa đọc chi tiết dự thảo thỏa thuận.

Trong lúc này, phía Liên minh Châu Âu vẫn chưa đưa ra bất cứ phát ngôn nào để khẳng định hay phủ nhận nguồn tin từ phía Anh. Đầu tuần này, trong phiên họp nhằm thông báo tình hình Brexit cho Ngoại trưởng các nước thành viên Liên minh Châu Âu, ông Michel Barnier, Trưởng đoàn đàm phán Brexit của Liên minh Châu Âu tuyên bố, đây đang là thời điểm “đặc biệt nhạy cảm” với Brexit và bất cứ một phát ngôn nào cũng có thể khiến tình thế thay đổi.

Cả EU và Anh hiện cần đạt được một thỏa thuận để duy trì mối quan hệ giao thương trong tương lai. Tuy nhiên, kế hoạch Brexit của Thủ tướng May - còn gọi là kế hoạch Chequers với mục tiêu giữ nước Anh ở lại thị trường hàng hóa chung EU ngoại trừ lĩnh vực dịch vụ để đảm bảo duy trì thương mại tự do trong khối và không thiết lập đường biên giới cứng giữa vùng lãnh thổ Bắc Ireland thuộc Anh và Cộng hòa Ireland - vấp phải sự phản đối của giới chức EU và nhiều thành viên chính phủ, đe dọa làm chệch hướng tiến trình này.

Theo kế hoạch, nước Anh sẽ rời EU vào ngày 29/3/2019 và “xứ sở sương mù” kỳ vọng, các nhà lãnh đạo EU sớm đánh giá đàm phán Brexit đã đạt đủ tiến triển để hai bên có thể tổ chức một hội nghị thượng đỉnh đặc biệt vào tháng 11 này, qua đó Anh và EU có thể hoàn tất "thỏa thuận ly hôn" và đưa ra tuyên bố về một mối quan hệ thương mại hậu Brexit.

Brexit cũng khiến chính trường Anh chia rẽ sâu sắc. Ngày 12/11, Thủ tướng Theresa May đã buộc phải hủy cuộc họp nội các khẩn cấp theo kế hoạch để thống nhất nội dung thỏa thuận giữa Anh với EU về điều kiện Brexit.

Theo nguồn tin trên, quyết định hủy bỏ cuộc họp liên quan tới việc kế hoạch Brexit của Thủ tướng May vấp phải sự phản đối của giới chức EU và nhiều thành viên chính phủ. Ngày 9/11, Thứ trưởng Giao thông Anh Jo Johnson đã từ chức nhằm phản đối kế hoạch Brexit của bà May, coi đây là một "sai lầm lớn", đồng thời kêu gọi tiến hành một cuộc trưng cầu dân ý thứ 2 về vấn đề này.

Đây là quan chức thứ 14 trong nội các Anh từ chức kể từ tháng 11 năm ngoái. Ông Jo Johnson là em trai cựu Ngoại trưởng Anh Boris Johnson, người cũng đã từ chức trước đó do bất đồng với Thủ tướng May về vấn đề Brexit.

V.Đ