Lật tìm dấu vết Chăm Pa giữa đất Thăng Long ở làng cổ Phú Gia

Theo dõi thoidai.com.vn trên Theo dõi trên Google News
Bắt đầu chuyến hành trình dọc sông Hồng, nơi hợp lưu của những luồng di dân từ hàng ngàn năm trước, không mấy ai biết rằng giữa đất Thăng Long – Hà Nội vẫn còn những dấu vết của người Chăm Pa đóng góp vào không gian văn hoá đồ sộ của mảnh đất kinh kỳ. Nép mình bên chân cầu Thăng Long, ven con sông Hồng uốn lượn, ngôi làng cổ Phú Gia (phường Phú Thượng, quận Tây Hồ, Hà Nội) vẫn còn nhiều dấu tích của người Chăm cổ để lại.
aa
“Vết dầu loang” khiến nhà đất Hoài Đức thành “chảo lửa” “Vết dầu loang” khiến nhà đất Hoài Đức thành “chảo lửa”
Hoài Đức - “trái tim mới” của Thủ đô đã thay đổi chóng mặt sau khi hàng loạt “siêu đô thị” được đầu tư đồng bộ, hoàn chỉnh chính thức hình thành, trở thành “miền đất hứa” cho các nhà đầu tư bất động sản sành sỏi.
“Thăng Long – Khúc giao mùa tháng 4 “Thăng Long – Khúc giao mùa tháng 4": Trải nghiệm văn hoá vang tại Thăng Long Winery
Sự kiện là cơ hội để các đối tác, bạn hàng, doanh nghiệp và các mối quan hệ thân tình của Công ty CP Vang Thăng Long trải nghiệm 3 nhãn vang tiêu biểu, có thể kể đến như Vang chát APEC, Vang 1989 và Vang Chile LaQuinta.
Lật tìm dấu vết Chăm Pa giữa đất Thăng Long ở làng cổ Phú Gia
Những nét Chăm Pa tại làng cổ Phú Gia.

Đến làng Phú Gia, ta vẫn được nghe về những câu chuyện đầy tự hào của một ngôi làng giàu truyền thống, nhất là những nét đặc trưng của người Chăm cổ vẫn còn phảng phất trong kiến trúc đền chùa, trong những câu chuyện về lịch sử hình thành hay tên các dòng họ.

Ông Công Văn Tung – người phụ trách lịch sử làng Phú Gia kể, theo sử sách ghi lại, thời vua Lý Thánh Tông (1023 – 1072) một số người Chăm đã được phép di cư đến vùng đất này sinh sống và lấy tên theo tiếng Chiêm Thành, gọi là Đa Gia Ly (sau gọi chệch đi là Bà Già Hương hay thôn Bà Già).

Chính sử Việt Nam cũng từng nhắc đến ngôi làng này trong cuốn Đại Việt sử ký toàn thư: “Trần Nhật Duật thường cưỡi voi đến chơi ở thôn Bà Già. Thôn này có từ thời Lý Thánh Tông. Sau khi đánh Chiêm Thành về, vua Lý bắt được người Chiêm rồi cho về ở đấy, theo tiếng Chiêm mà đặt tên thôn là Đa Gia Ly, sau người đời gọi chệch đi thành thôn Bà Già. Trần Nhật Duật đến chơi thôn này, có khi đến ba, bốn ngày mới về”.

Nhưng phải đến thời vua Trần Thái Tông (1225 – 1258), ngôi làng mới được đổi tên thành làng Phú Gia – nghĩa là trù phú – khi nhà vua cho mở rộng kinh thành Thăng Long làm phòng tuyến chống giặc Nguyên – Mông.

Lật tìm dấu vết Chăm Pa giữa đất Thăng Long ở làng cổ Phú Gia

Làng Phú Gia có những nét văn hóa rất riêng biệt so với các làng khác ở Hà Nội

bởi nơi đây từng là nơi sinh sống của người Chăm.

Trải qua biến cố thăng trầm của lịch sử, hiện nay làng Phú Gia vẫn còn lưu giữ được rất nhiều di vật cổ mang dấu ấn của người Chăm.

Điển hình, tại di tích chùa Bà Già, người quản lý di tích chùa cho biết, trong chùa hiện còn một pho tượng hộ pháp cổ mang dấu ấn phong cách Chăm ở bàn thánh hiền của chùa. Trước cửa chùa hiện vẫn còn đặt một đôi phỗng đá mang đậm dấu ấn của người Chăm Pa. Đôi phỗng được làm bằng đá sa thạch, có chiều cao khoảng 1m, đầu tượng có búi tóc, mặt vuông nhìn thẳng, trán ngắn, mắt to tròn, mũi lớn, má bạnh, cằm nhọn, miệng rộng, môi dày, tai dài, đang mỉm cười. Tượng có bụng phệ, mông cong được che bởi một chiếc váy có hông tạo thành nút và dây buộc đúng với phong cách người Chăm cổ.

Đặc biệt, dấu tích văn hóa Chăm tại làng Phú Gia còn được thể hiện qua tên các dòng họ. Cụ Công Văn Cự, 82 tuổi một vị cao niên trong làng từng kể lại với khách đến chơi làng rằng ở Phú Gia trước đây chủ yếu có hai họ sinh sống là họ Ông và họ Bố (nay họ Ông được đổi sang họ Công, họ Bố được đổi sang họ Hy). Hai họ này nhiều khả năng chính là họ của người Chăm xưa kia.

Mặc dù trong lịch sử làng Phú Gia có những nét văn hóa rất riêng biệt so với các làng khác ở Hà Nội bởi nơi đây từng là nơi sinh sống của người Chăm, nhưng hiện nay, do cuộc sống đô thị hóa, con người ít quan tâm tới những giá trị truyền thống, nên các dấu tích người Chăm cổ đang có nguy cơ mai một đi rất nhiều.

Tuổi xông đất năm 2021 cho gia chủ tuổi Dậu làm ăn phát đạt, tiền vào như nước Tuổi xông đất năm 2021 cho gia chủ tuổi Dậu làm ăn phát đạt, tiền vào như nước
Tuổi xông đất năm 2021 cho người tuổi Dậu hợp nhất? Mong muốn một năm làm ăn phát đạt, tuổi Dậu nên chọn những con giáp dưới đây.
Độc đáo lễ cưới của đồng bào Pa Cô ở vùng cao A Lưới Độc đáo lễ cưới của đồng bào Pa Cô ở vùng cao A Lưới
Người Pa Cô sinh sống trên dãy Trường Sơn hùng vĩ tại huyện vùng cao A Lưới, tỉnh Thừa Thiên Huế có nhiều nghi lễ quan trọng, phản ánh đời sống tinh thần và quan niệm về cuộc sống, tín ngưỡng phong phú. Một trong những nghi thức trọng đại của họ là lễ cưới của những đôi trai gái đến tuổi dựng vợ, gả chồng.
Rợp trời sắc tím bằng lăng giữa lòng Hà Nội Rợp trời sắc tím bằng lăng giữa lòng Hà Nội
Những ngày này hoa bằng lăng tím đang nở rợp trời trên khắp tuyến phố Hà Nội, khiến bất kỳ ai khi đi qua ngắm nhìn cũng mang trong mình những cảm giác xao xuyến.

Dương Minh Khôi
Nguồn:

Tin bài khác

Việt Nam là điểm đến được du khách Hàn Quốc lựa chọn nhiều thứ hai

Việt Nam là điểm đến được du khách Hàn Quốc lựa chọn nhiều thứ hai

Theo số liệu do Tổ chức Du lịch Hàn Quốc (KTO) công bố tháng 7/2026, Việt Nam đứng thứ hai trong danh sách các điểm đến nước ngoài được du khách Hàn Quốc lựa chọn, chỉ sau Nhật Bản.
Khắc phục những 'khoảng trống' để văn hóa tạo đột phá

Khắc phục những 'khoảng trống' để văn hóa tạo đột phá

Phát biểu chỉ đạo của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại Phiên họp thứ hai Ban Chỉ đạo Trung ương về phát triển văn hóa Việt Nam (diễn ra ngày 13/7 vừa qua), không chỉ nhìn thẳng vào những điểm nghẽn của quá trình triển khai Nghị quyết số 80-NQ/TW, mà còn xác lập những định hướng phát triển mang tính chiến lược cho văn hóa trong giai đoạn mới.
6 tháng đầu năm 2026, lượng khách quốc tế đến Việt Nam đạt 12,3 triệu lượt

6 tháng đầu năm 2026, lượng khách quốc tế đến Việt Nam đạt 12,3 triệu lượt

Tính chung 6 tháng đầu năm 2026, lượng khách quốc tế đạt gần 12,3 triệu lượt, tăng 14,9%. Với kết quả này, ngành Du lịch đã hoàn thành gần 50% mục tiêu đón 25 triệu lượt khách quốc tế trong năm 2026.
Nghề làm trống Bình An được công nhận Di sản Văn hóa Phi vật thể Quốc gia

Nghề làm trống Bình An được công nhận Di sản Văn hóa Phi vật thể Quốc gia

Từ những nguyên liệu quen thuộc như gỗ, da trâu, da bò, bằng đôi bàn tay tài hoa và kinh nghiệm, các nghệ nhân làng nghề Bình An đã tạo nên những sản phẩm trống mang đậm bản sắc văn hóa dân tộc.
Xem thêm

Multimedia

[Infographic] Quan hệ láng giềng tốt đẹp, hữu nghị truyền thống Việt Nam-Campuchia

[Infographic] Quan hệ láng giềng tốt đẹp, hữu nghị truyền thống Việt Nam-Campuchia

Nhận lời mời của Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn, Chủ tịch Quốc hội Campuchia Samdech Khuon Sudary thăm chính thức Việt Nam từ ngày 27 đến 29/7/2026.
Giai đoạn 2026-2030: Thu hút vốn đầu tư nước ngoài đăng ký khoảng 200-300 tỷ USD

Giai đoạn 2026-2030: Thu hút vốn đầu tư nước ngoài đăng ký khoảng 200-300 tỷ USD

Nghị quyết số 10-NQ/TW ngày 8/6/2026 của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài đặt mục tiêu đến năm 2030, phấn đấu đưa Việt Nam thuộc nhóm dẫn ...
Sáu tháng năm 2026: Tổng vốn đầu tư nước ngoài đăng ký vào Việt Nam tăng 61%

Sáu tháng năm 2026: Tổng vốn đầu tư nước ngoài đăng ký vào Việt Nam tăng 61%

Tổng vốn đầu tư nước ngoài đăng ký vào Việt Nam tính đến ngày 30/6/2026 bao gồm: Vốn đăng ký cấp mới, vốn đăng ký điều chỉnh và giá trị góp vốn, mua cổ phần ...
[Infographic] Quan hệ ASEAN-Nga và Hội nghị Cấp cao Kỷ niệm 35 năm quan hệ ASEAN-Nga

[Infographic] Quan hệ ASEAN-Nga và Hội nghị Cấp cao Kỷ niệm 35 năm quan hệ ASEAN-Nga

Quan hệ đối tác đối thoại ASEAN-Nga được thiết lập năm 1991 và được nâng cấp lên quan hệ Đối tác chiến lược năm 2018. Hai bên đã tổ chức 5 Hội nghị Cấp cao ...
[Infographic] Chiến dịch 500 ngày đêm: Hơn 175.000 liệt sĩ vẫn chưa được tìm thấy

[Infographic] Chiến dịch 500 ngày đêm: Hơn 175.000 liệt sĩ vẫn chưa được tìm thấy

Chiến dịch 500 ngày đêm tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ đang được triển khai trên toàn quốc trong bối cảnh hơn 175.000 liệt sĩ chưa được tìm ...
Mikhail Osin: “Tôi không thể tưởng tượng được cuộc sống thế nào khi không có tiếng Việt”

Mikhail Osin: “Tôi không thể tưởng tượng được cuộc sống thế nào khi không có tiếng Việt”

Một buổi chiều mùa thu tại Moskva, trong căn phòng nhỏ của Viện nghiên cứu Á - Phi, Đại học Quốc gia Moskva (MGU), cậu sinh viên năm ba Mikhail Osin mải mê đọc cuốn ...
Hợp tác xây dựng thế giới tốt đẹp hơn

Hợp tác xây dựng thế giới tốt đẹp hơn

Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính cùng Đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam vừa kết thúc tốt đẹp chuyến tham dự Hội nghị các Nhà lãnh đạo Nhóm các nền kinh tế mới ...
Shaman giáo Siberia: Vũ điệu của các pháp sư

Shaman giáo Siberia: Vũ điệu của các pháp sư

Tại vùng Siberia nguyên sơ và hùng vĩ, Shaman giáo đang hồi sinh đầy mạnh mẽ, gợi nhớ về những truyền thống cổ xưa. Shaman giáo tại Siberia - nơi con người kết nối với ...
Bạch dương: Cây kỳ diệu của nước Nga

Bạch dương: Cây kỳ diệu của nước Nga

Nếu cây tre là biểu tượng trong đời sống Việt Nam, cây bạch dương được người dân coi là biểu tượng của nước Nga. Bạch dương được yêu mến và tôn vinh nhờ vẻ đẹp ...
Yakutia: Lửa sống trên vùng băng tuyết

Yakutia: Lửa sống trên vùng băng tuyết

Yakutia hay Cộng hòa Sakha, là vùng lãnh thổ lớn nhất của Nga (hơn 3 triệu km2). Đây là vùng lạnh nhất trên thế giới có người sinh sống. Dù thế giới xung quanh bao ...
[Video] 50 năm Việt Nam - Philippines: Mở rộng kết nối nhân dân trong giai đoạn mới

[Video] 50 năm Việt Nam - Philippines: Mở rộng kết nối nhân dân trong giai đoạn mới

Mở rộng kết nối từ các thành phố lớn tới cộng đồng địa phương và vùng sâu, vùng xa; phát huy các kênh đối ngoại nhân dân để kết nối hiệp hội doanh nghiệp, nhà ...
[Video] Dấu ấn kết nối Việt Nam - Malaysia của Đại sứ Dato' Tan Yang Thai

[Video] Dấu ấn kết nối Việt Nam - Malaysia của Đại sứ Dato' Tan Yang Thai

Ngày 8/7 tại Hà Nội, Liên hiệp các tổ chức hữu nghị Việt Nam trao tặng Kỷ niệm chương “Vì hòa bình, hữu nghị giữa các dân tộc” cho Đại sứ đặc mệnh toàn quyền ...
[Video] Liên hiệp các tổ chức hữu nghị Việt Nam ghi sổ tang, tưởng niệm nạn nhân động đất Venezuela

[Video] Liên hiệp các tổ chức hữu nghị Việt Nam ghi sổ tang, tưởng niệm nạn nhân động đất Venezuela

Chia sẻ những mất mát của Chính phủ và nhân dân Venezuela, ngày 7/7 tại Hà Nội, đoàn đại biểu Liên hiệp các tổ chức hữu nghị Việt Nam và Hội Hữu nghị Việt Nam ...
[Video] Trẻ em Đông Á cùng kiến tạo giải pháp cho những thách thức chung

[Video] Trẻ em Đông Á cùng kiến tạo giải pháp cho những thách thức chung

Từ ngày 22 đến 26/6, tại thành phố Đà Nẵng, 27 đại biểu trẻ em đến từ Campuchia, Trung Quốc, Lào, Mông Cổ, Myanmar, Thái Lan và Việt Nam đã cùng hội tụ trong khuôn ...
[Video] Âm nhạc flamenco gắn kết văn hoá Việt Nam - Tây Ban Nha

[Video] Âm nhạc flamenco gắn kết văn hoá Việt Nam - Tây Ban Nha

Flamenco, loại hình nghệ thuật đặc sắc của Tây Ban Nha, đã trở thành nhịp cầu kết nối văn hóa giữa Việt Nam và Tây Ban Nha thông qua chương trình hòa nhạc flamenco diễn ...