Kim Phả La: Mô hình tiểu biểu cho "làng không phát thải carbon" của Trung Quốc

Nằm ở bờ nam hồ chứa nước Mật Vân – nguồn cung cấp nước sinh hoạt quan trọng của Bắc Kinh, giữa núi non xanh ngát, Kim Phả La là một ngôi làng có lịch sử lâu đời. Nơi đây vừa giữ được vẻ đẹp mộc mạc, nguyên sơ của vùng nông thôn, vừa được trang bị nhiều tiện ích hiện đại như điện mặt trời áp mái, homestay sử dụng hoàn toàn điện năng và hệ thống tưới tiêu thông minh.

Nông trại Chim bay côn trùng kêu tại làng Kim Phả La. (Ảnh: Trung tâm quảng bá nông nghiệp nông thôn Bắc Kinh)

Tháng 10/2025, ba nông trại của làng gồm Phi Điểu Dữ Minh Trùng (Chim bay côn trùng kêu), Nông trại Kim Phả La và Nông trại Di Duyệt đã chính thức trở thành những nông trại đầu tiên của Trung Quốc được cấp Chứng nhận Nông trại Không phát thải Carbon cấp quốc gia.

Vậy điều gì đã đưa Kim Phả La đã trở thành mô hình tiêu biểu trong xây dựng “làng không phát thải carbon” của Trung Quốc? Câu chuyện bắt đầu từ năm 2024. Tháng 11/2024, làng Kim Phả La chính thức công bố Sách trắng về xây dựng Làng Không phát thải Carbon Kim Phả La, vạch ra lộ trình rõ ràng cho quá trình chuyển đổi xanh và xây dựng hệ thống phát triển không carbon dựa trên sự phối hợp giữa ba lĩnh vực: năng lượng, sinh thái và đời sống.

Về năng lượng, cả làng đẩy mạnh phát triển điện mặt trời áp mái, áp dụng mô hình “tự sản xuất, tự sử dụng, phần điện dư hòa lưới điện”.

Người dân Trương Quảng Như cho biết: “Năm 2025, gia đình tôi lắp đặt hệ thống điện mặt trời trên mái nhà. Ban ngày, điện dùng để sưởi ấm đều do các tấm pin trên mái nhà cung cấp, hầu như không mất chi phí, phần điện dư còn có thể bán cho lưới điện quốc gia”.

Công ty Điện lực Mật Vân xây dựng phương án sử dụng điện riêng cho từng homestay và cơ sở du lịch nông thôn. Những ngôi nhà cổ hàng trăm năm tuổi sau khi cải tạo đều được bổ sung lớp cách nhiệt bên ngoài, đồng thời toàn bộ thiết bị bên trong được chuyển sang sử dụng điện. Hiện nay, Kim Phả La đón khoảng 200.000 lượt khách mỗi năm, với doanh thu du lịch tổng hợp vượt 20 triệu nhân dân tệ.

Về sinh thái, làng thực hiện đồng thời các biện pháp giảm phát thải trong nông nghiệp và tăng khả năng lưu giữ carbon của đất. Ngay từ năm 2012, Kim Phả La đã phổ biến việc sử dụng phân hữu cơ tự chế thay cho phân bón hóa học và thuốc bảo vệ thực vật, giúp hàm lượng chất hữu cơ trong đất tăng từ dưới 1% lên 2,5%, qua đó nâng cao đáng kể khả năng lưu giữ carbon của đất.

Về đời sống, Kim Phả La thúc đẩy lối sống ít phát thải carbon và ứng dụng quản lý số hóa. Cả làng áp dụng cơ chế tích điểm cho việc phân loại rác, đồng thời nhân rộng các công trình xử lý nước thải sinh thái như nhà vệ sinh khô sử dụng giun đất. Nước sinh hoạt sau khi tắm rửa được dẫn vào các bể sinh thái để tưới tiêu, các loài thủy sinh trong bể giúp làm sạch nguồn nước; chất thải từ nhà vệ sinh sau khi ủ phân lại trở thành nguồn phân bón hữu cơ cho đồng ruộng.

Kim Phả La có đất đai màu mỡ, nổi tiếng với giống kê thơm ngon, giàu dinh dưỡng và từ lâu được người dân ưa chuộng, từng là sản vật tiến vua. Hiện nay, diện tích trồng kê của làng đạt 1.000 mẫu (khoảng 67 ha), thu nhập cao nhất của các hộ trồng kê có thể lên tới 1 triệu nhân dân tệ mỗi năm. Bên cạnh đó, anh đào Kim Phả La cũng rất nổi tiếng. Mỗi mùa thu hoạch, du khách lại nườm nượp đổ về hái và thưởng thức anh đào.

Lò nướng bánh mì tại nông trại Chim bay côn trùng kêu. (Ảnh: Trung tâm quảng bá nông nghiệp nông thôn Bắc Kinh)

Trang trại Chim bay côn trùng kêu là một nông trại sinh thái hữu cơ kết hợp trải nghiệm. Tại đây, cây cối và hoa cỏ được bố trí hài hòa, gà, vịt, ngỗng, thỏ nhởn nhơ đi lại; những ổ bánh mì vừa ra lò từ lò nướng củi kiểu La Mã tỏa hương thơm ngào ngạt. Du khách từ khắp nơi có thể tham gia dựng hàng rào, xây chuồng cừu, gieo trồng và thu hoạch nông sản, trực tiếp trải nghiệm cuộc sống nông thôn.

Bốn nữ thạc sĩ từng du học tại Anh đã sáng lập nông trại Chim bay côn trùng bay. (Ảnh: CMG)

Người sáng lập trang trại là bốn nữ thạc sĩ từng du học tại Anh. Năm 2018, họ cùng hợp tác xã nông dân địa phương thành lập trang trại Chim bay côn trùng kêu. Trong đó, Lý Nhất Phương tốt nghiệp Trường Kinh tế và Khoa học Chính trị London, từng có 10 năm kinh nghiệm quản lý dự án quốc tế và đảm nhiệm vai trò người phát ngôn song ngữ; Vương Tịnh tốt nghiệp Đại học Bắc Kinh, là chuyên gia trong lĩnh vực nông nghiệp và an toàn thực phẩm.

Chỉ nửa năm sau khi vận hành mô hình sản xuất nông nghiệp tuần hoàn, trang trại Chim bay côn trùng kêu đã bắt đầu có lãi. Hiện nay, mô hình này không chỉ thúc đẩy phát triển du lịch địa phương mà còn góp phần nâng cấp và chuyển đổi ngành nông nghiệp sinh thái của Kim Phả La, từng bước trở thành một “mô hình thí điểm” và điển hình đổi mới sáng tạo trong công cuộc chấn hưng nông thôn của Bắc Kinh.

Điều hòa Trung Quốc “đắt hàng” tại châu Âu

AI công nghệ Trung Quốc tỏa sáng tại World Cup 2026